سبقت مس از نفت / چرا آمریکا ۵۹۰ هزار تن مس انبار کرد؟

اقتصادآنلاین، آرمان هنرکار؛ در حالی که طی دو دهه گذشته قیمت نفت و مس معمولاً هم‌مسیر حرکت می‌کردند، از اواخر ۲۰۲۲ این رابطه تاریخی شکسته شده است؛ نفت عقب نشسته و مس به یکی از داغ‌ترین دارایی‌های جهان تبدیل شده؛ تا جایی که آمریکا در سکوت، بزرگ‌ترین انباشت مس ۳۰ سال اخیر را رقم زده است.

جدایی مسیر نفت و مس

از اکتبر ۲۰۲۲ تا ژانویه ۲۰۲۶، قیمت نفت حدود ۳۰ درصد کاهش یافته، اما در همین بازه، قیمت مس نزدیک به ۷۰ درصد رشد کرده است. این واگرایی، تنها یک نوسان قیمتی نیست؛ بلکه نشانه تغییر عمیق در ساختار تقاضای جهانی است. در حالی که نفت همچنان تحت فشار گذار انرژی و سیاست‌های کاهنده مصرف قرار دارد، مس به قلب پروژه‌های برق‌رسانی، انرژی‌های تجدیدپذیر، خودرو‌های برقی و زیرساخت‌های هوش مصنوعی تبدیل شده است.

۵۹۰ هزار تن برای روز مبادا

در این میان باید تاکید که هژمون جهان نیز این روز‌ها معدن جدیدی کشف نکرده و آمریکا در حال انبار کردن فلز استراتژیک قرن ۲۱ است؛ بر اساس داده‌های بازار، موجودی مس در انبار‌های مورد تأیید COMEX به حدود ۵۹۰ هزار تن رسیده؛ بالاترین سطح در بیش از ۳۰ سال گذشته. این حجم، طی تنها ۱۲ ماه نزدیک به ۳۰۰ درصد افزایش داشته و حتی از مجموع ذخایر بورس فلزات لندن و شانگهای هم فراتر رفته است. علت اصلی این جهش نیز، نگرانی از اعمال تعرفه‌های ۱۵ تا ۲۵ درصدی آمریکا بر مس تصفیه‌شده است. معامله‌گران برای فرار از مالیات‌های احتمالی، مس را زودتر وارد خاک آمریکا کرده‌اند؛ حرکتی که یک مازاد مصنوعی در داخل آمریکا و هم‌زمان کمبود در سایر نقاط جهان ایجاد کرده است.

مازاد موقت یا آتش‌ فروش؟

با وجود بزرگی این انبارها، تحلیلگرانی مانند گلدمن ساکس هشدار می‌دهند که این «دژ مسی» دائمی نیست. تحلیلگران گلدمن ساکس می‌گویند که با شفاف شدن سیاست‌های تجاری آمریکا در نیمه دوم ۲۰۲۶، بخشی از این مس می‌تواند دوباره به بازار جهانی برگردد و حتی باعث اصلاح کوتاه‌مدت قیمت‌ها شود؛ اصلاحی که برخی آن را «آتش‌ فروش موقت» می‌نامند.

مس؛ سوخت پنهان انقلاب هوش مصنوعی

با این حال، تصویری که عموم تحلیلگران جهانی از آینده قیمت مس ترسیم می‌کنند، بسیار با بازه‌های کوتاه‌مدت و میان‌مدت مفاوت است. همچنین برآورد‌ها نشان می‌دهد، تقاضای جهانی مس از حدود ۲۸ میلیون تن در ۲۰۲۵ به ۴۲ میلیون تن در ۲۰۴۰ خواهد رسید که اگر ظرفیت استخراج با این شتاب رشد نکند، بازار با کسری ۱۰ میلیون تنی روبه‌رو می‌شود. در پی چنین اتفاقی با مازاد تقاضا روبه‌رو خواهیم شد که با توجه به عدم وجود جایگزین برای مس، قیمت آن رشد شدیدی خواهد کرد؛ البته این را هم نباید از یاد برد که کشف معادن جدید در آفریقای جنوبی و همچنین چین می‌تواند ترمز قیمت مس شود.

نکته قابل توجه دیگر اینکه استفاده از هوش مصنوعی میان مردم و صنایع روز به روز در حال افزایش است که بر همین مبنا ‌‌‌‌‌می‌توان استباط کرد که مراکز داده هوش مصنوعی می‌توانند در سال ۲۰۲۶ حدود ۴۷۵ هزار تن مس مصرف کنند؛ در حالی که این عدد در ۲۰۲۵ تنها ۱۱۰ هزار تن بوده است. همچنین هر مرکز داده بزرگ، ده‌ها هزار تن مس می‌بلعد و برخلاف صنایع سنتی، نسبت به قیمت حساسیت چندانی ندارد.

هشدار تحلیلگران؛ همه چیز واقعی نیست

در مقابل، برخی تحلیلگران هشدار می‌دهند که قیمت‌های فعلی ممکن است بیش از حد تحت تأثیر سفته‌بازی و پیش‌دستی معامله‌گران باشد. به باور این گروه، اگرچه بازار مس در مسیر کسری قرار دارد، اما سطح فعلی قیمت‌ها لزوماً بازتاب دقیق توازن عرضه و تقاضا نیست؛ به‌ویژه اگر پروژه‌های معدنی جدید در آمریکای لاتین، آفریقا و آسیا طبق برنامه وارد مدار شوند.

مس جلوتر از نفت، اما با نوسان

در پایان باید گفت که آنچه روشن است، مس دیگر فقط یک فلز صنعتی نیست؛ بلکه به دارایی استراتژیک دنیای دیجیتال و سبز تبدیل شده است. در کوتاه‌مدت، انبار‌های پرِ آمریکا می‌تواند بازار را گیج کند، اما در بلندمدت، ترکیب هوش مصنوعی، برق‌رسانی و امنیت، زنجیره تأمین مس را جلوتر از نفت نشانده است؛ سبقتی که شاید بازگشتی نداشته باشد، اما مسیرش هموار و بدون دست‌انداز نخواهد بود.