بازار ارز در روزهای اخیر نوسانات شدیدی را تجربه کرده و شایعات درباره تغییرات مدیریتی در بانک مرکزی و اخبار مذاکرات بینالمللی، بر روند قیمت دلار تاثیر گذاشته است. سعید مشکات، کارشناس بازارهای مالی معتقد است هر بار که احتمال تغییر رئیس کل بانک مرکزی مطرح میشود، بازار ارز بهویژه دلار دچار اصلاح میشود. او میگوید تجربه نشان داده است که برخی روسای کل، برای بهبود کارنامه خود یا تحویل دلار با قیمت پایینتر به مدیر بعدی، ممکن است بهطور موقت در بازار مداخله کنند. مشکات همچنین تاکید دارد که شایعات درباره مذاکرات سیاسی و تغییرات مدیریتی اخیر، فضای بازار را ملتهب کرده و به نوسانات اخیر دامن زده است.
در حالی که دولت با پرداخت وامهای ۵۰ میلیونی به دنبال حمایت از معیشت بازنشستگان است، تورم فزاینده و حقوق ناکافی باعث شده بسیاری از بازنشستگان این وامها را نه بهعنوان کمک، بلکه بدهی تازهای بر دوش خود ببینند.
سخنگوی دولت از خط فقر ۶ میلیون و ۱۲۸ هزار و ۷۳۹ تومانی ماهانه برای هر فرد در سال ۱۴۰۳ خبر داد؛ محاسباتی که نرخ فقر را به ۳۶ درصد رسانده و بالاترین سطح از ابتدای دهه ۱۳۹۰ است. تورم مزمن بالای ۳۰ درصد، رشد اقتصادی ناکافی ۳.۱ درصدی، شوکهای ارزی و سیاسی، و سیاستهای حمایتی ناکارآمد، اقشار متوسط و فرودست را به تله فقر کشانده و پدیده شاغلان فقیر را گسترش دادهاند. کارشناسان بر لزوم کاهش ریسکهای سیاسی، اصلاحات اقتصادی و مهار تورم برای جلوگیری از فاجعه سوءتغذیه و تهی شدن سفرهها تأکید دارند.
در حالی که تورم افسارگسیخته و تحریمها سفره خانوارهای ایرانی را کوچکتر کرده، آمار رسمی نشان میدهد خط فقر برای یک خانواده ۳.۳ نفره به حدود ۲۰ میلیون تومان رسیده است. با حداقل دستمزد ۱۰.۳ میلیون تومانی، یکسوم تا نیمی از جمعیت کشور زیر خط فقر به سر میبرند و حتی طبقه متوسط در خطر سقوط به این ورطه است. کارشناسان هشدار میدهند که بدون اصلاحات عمیق اقتصادی، فقر به بحرانی ملی تبدیل خواهد شد.
خانوارهای دهکهای اول تا هفتم تا پایان آبان ۱۴۰۴ فرصت دارند از شارژ کالابرگ الکترونیک مرحله چهارم برای خرید ۱۵ قلم کالای اساسی استفاده کنند. با افزودن گوشت بوقلمون، بلدرچین، ماهی و میگو به سبد کالابرگ، دولت در تلاش است تا سلامت تغذیهای و حق انتخاب خانوارها را تقویت کند، اما سایه حذف ارز ترجیحی و افزایش احتمالی قیمتها نگرانیهایی را به دنبال دارد.
سال ۱۴۰۴ با افزایش ۴۵ درصدی حداقل دستمزد کارگران آغاز شد، اما موج تورم افسارگسیخته، حقوق کارگران را در عمل به کمتر از یک هفته زندگی ماهانه کاهش داده است. در حالی که هزینههای زندگی یک خانواده چهار نفره به بیش از ۵۰ میلیون تومان رسیده، وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی رسماً اعلام کرده افزایش دستمزدها در نیمه دوم سال منتفی است. کارشناسان هشدار میدهند؛ اگر جلسات شورای عالی کار فوراً از سر گرفته نشود، میلیونها کارگر ایرانی به مرز فقر مطلق نزدیک و بحران معیشتی عمیقتر خواهد شد.
با اضافه شدن شاخص خرید خرد به معیارهای دهکبندی یارانهها، خانوارهای سهنفرهای که میانگین هزینه ماهانه خرید خرد و اجارهبهای آنها در ۶ ماه بیش از ۵۰ میلیون تومان باشد، از دریافت یارانه محروم میشوند. این شاخص جدید که خریدهای کارتخوان فروشگاهی را ملاک قرار میدهد، برای شناسایی دهکهای بالای درآمدی طراحی شده و گامی در جهت سادهسازی ارزیابی وضعیت اقتصادی خانوارها است.
نرخ روز سکه و طلا در بازار مشخص شد.